Ung thư vòm họng là một trong những bệnh ung thư vùng đầu cổ thường gặp, đặc biệt tại các quốc gia Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam. Bệnh có thể tiến triển âm thầm trong giai đoạn đầu, khiến nhiều người chỉ phát hiện khi đã ở giai đoạn muộn.
Theo số liệu từ Global Cancer Observatory (GLOBOCAN) 2022, ung thư vòm họng vẫn là một trong những loại ung thư có tỷ lệ mắc và tử vong đáng chú ý tại Việt Nam. Tuy nhiên, nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm, khả năng điều trị thành công và kiểm soát bệnh sẽ cao hơn đáng kể.
Ung thư vòm họng là gì?
Ung thư vòm họng (Nasopharyngeal Carcinoma – NPC) là tình trạng các tế bào ác tính phát triển tại vùng vòm họng – khu vực nằm phía sau khoang mũi và phía trên họng miệng.
Khối u ban đầu thường xuất phát từ lớp biểu mô niêm mạc của vòm họng, sau đó có thể xâm lấn các mô lân cận hoặc di căn đến hạch cổ và các cơ quan khác nếu không được điều trị kịp thời.
Ung thư vòm họng có phổ biến không?
Ung thư vòm họng có sự khác biệt rõ rệt giữa các khu vực trên thế giới.
Bệnh thường gặp nhiều hơn tại:
- Việt Nam
- Trung Quốc (đặc biệt khu vực Quảng Đông)
- Malaysia
- Singapore
- Indonesia
Nam giới có nguy cơ mắc bệnh cao hơn nữ giới và bệnh thường xuất hiện ở độ tuổi từ 40–60 tuổi, mặc dù vẫn có thể gặp ở người trẻ.
Ai có nguy cơ mắc ung thư vòm họng?
Một số nhóm đối tượng có nguy cơ cao gồm:
- Nam giới.
- Người từ 40 tuổi trở lên.
- Có người thân từng mắc ung thư vòm họng.
- Người hút thuốc lá lâu năm.
- Thường xuyên uống rượu bia.
- Tiếp xúc với khói bụi, hóa chất hoặc môi trường ô nhiễm.
- Người nhiễm virus Epstein–Barr (EBV).
Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ
Hiện nay chưa xác định được một nguyên nhân duy nhất gây ung thư vòm họng. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu cho thấy bệnh có liên quan đến sự kết hợp của nhiều yếu tố.
Nhiễm virus Epstein-Barr (EBV)
EBV được xem là yếu tố nguy cơ quan trọng nhất của ung thư vòm họng.
Virus này có thể tồn tại lâu dài trong cơ thể và làm tăng nguy cơ biến đổi ác tính của tế bào niêm mạc vòm họng.
Virus Epstein-Barr (EBV)
Đây là một trong những yếu tố nguy cơ lớn nhất đối với ung thư vòm họng. EBV là một loại virus gây bệnh cảm lạnh thông thường nhưng khi nhiễm lâu dài, nó có thể gây ra ung thư vòm họng.
Hút thuốc lá
Khói thuốc chứa hàng nghìn hóa chất độc hại có khả năng làm tổn thương ADN của tế bào.
Người hút thuốc có nguy cơ mắc nhiều loại ung thư vùng đầu cổ, trong đó có ung thư vòm họng.
Uống nhiều rượu bia
Lạm dụng rượu bia trong thời gian dài có thể làm tăng nguy cơ ung thư khi kết hợp với hút thuốc lá.
Chế độ ăn uống
Một số nghiên cứu ghi nhận việc sử dụng thường xuyên:
- Cá muối
- Thịt hun khói
- Thực phẩm lên men chứa nhiều nitrosamine
có thể làm tăng nguy cơ ung thư vòm họng.
Yếu tố di truyền
Người có cha mẹ hoặc anh chị em ruột mắc ung thư vòm họng có nguy cơ cao hơn dân số chung.
Môi trường sống
Tiếp xúc lâu dài với:
- Khói bụi
- Amiăng
- Formaldehyde
- Hóa chất công nghiệp
có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
Virus HPV (Human Papillomavirus)
là một nhóm virus có thể gây ra nhiều vấn đề sức khỏe, bao gồm mụn cóc sinh dục và ung thư. Tuy nhiên, không phải tất cả các loại HPV đều có nguy cơ gây ung thư. Một số chủng virus HPV, đặc biệt là HPV tuýp 16 và 18, đã được chứng minh có liên quan đến ung thư ở nhiều khu vực của cơ thể, bao gồm ung thư cổ tử cung , ung thư hậu môn, và ung thư vòm họng
Hút thuốc lá và uống rượu
Những thói quen này làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Hút thuốc và uống rượu có thể gây hại cho các tế bào niêm mạc, dẫn đến sự phát triển của tế bào ung thư.
Ô nhiễm môi trường:
Các yếu tố ô nhiễm không khí như khói bụi, hóa chất độc hại trong môi trường sống có thể gây tổn thương tế bào trong vòm họng, làm tăng nguy cơ ung thư.
Dấu hiệu ung thư vòm họng
Ở giai đoạn đầu, bệnh thường ít triệu chứng.
Khi tiến triển, người bệnh có thể gặp:
Triệu chứng vùng tai mũi họng
- Nghẹt mũi một bên.
- Chảy máu mũi.
- Ù tai.
- Giảm thính lực.
- Đau họng kéo dài.
- Khó nuốt.
Triệu chứng vùng cổ
- Nổi hạch cổ.
- Hạch cứng, không đau.
Đây là triệu chứng khá phổ biến ở nhiều người bệnh.
Triệu chứng toàn thân
- Sụt cân.
- Mệt mỏi.
- Ho kéo dài.
- Đau đầu.
- Khó thở khi bệnh tiến triển.
Khi nào nên đi khám?
Bạn nên khám chuyên khoa Tai Mũi Họng hoặc Ung bướu nếu:
- Đau họng trên 3 tuần.
- Nghẹt mũi kéo dài.
- Chảy máu mũi tái phát.
- Nổi hạch cổ không rõ nguyên nhân.
- Ù tai kéo dài.
- Khàn tiếng lâu ngày.
Việc khám sớm giúp tăng khả năng phát hiện bệnh ở giai đoạn đầu.
Các phương pháp chẩn đoán ung thư vòm họng
Để xác định bệnh, bác sĩ có thể chỉ định:
Nội soi Tai Mũi Họng
Quan sát trực tiếp vùng vòm họng nhằm phát hiện tổn thương bất thường.
Sinh thiết
Lấy mẫu mô nghi ngờ để xác định có tế bào ung thư hay không.
Đây là tiêu chuẩn vàng để chẩn đoán.
Chẩn đoán hình ảnh
Bao gồm:
- MRI vùng đầu cổ.
- CT Scanner.
- PET/CT trong một số trường hợp.
Các phương pháp này giúp đánh giá kích thước khối u và mức độ lan rộng.
Xét nghiệm
Một số xét nghiệm có thể được chỉ định nhằm hỗ trợ đánh giá toàn trạng hoặc theo dõi điều trị, bao gồm xét nghiệm liên quan đến virus EBV khi phù hợp với chỉ định lâm sàng.
Có thể phòng ngừa ung thư vòm họng không?
Mặc dù không thể phòng ngừa hoàn toàn, bạn có thể giảm nguy cơ bằng cách:
- Không hút thuốc lá.
- Hạn chế rượu bia.
- Ăn nhiều rau xanh và trái cây.
- Hạn chế thực phẩm ướp muối, hun khói.
- Đeo khẩu trang khi làm việc trong môi trường ô nhiễm.
- Khám sức khỏe định kỳ.
- Đi khám ngay khi có triệu chứng bất thường.
Tầm soát ung thư vòm họng tại Vietlife Clinic
Tại Vietlife Clinic, người bệnh được thăm khám theo quy trình khoa học nhằm hỗ trợ phát hiện sớm các bất thường vùng tai mũi họng.
Quy trình có thể bao gồm:
- Khám chuyên khoa Tai Mũi Họng.
- Nội soi vòm họng.
- Chẩn đoán hình ảnh (MRI hoặc CT khi có chỉ định).
- Sinh thiết nếu phát hiện tổn thương nghi ngờ.
- Tư vấn hướng điều trị hoặc chuyển chuyên khoa phù hợp.
Việc chỉ định các phương pháp thăm khám được bác sĩ quyết định dựa trên triệu chứng và tình trạng cụ thể của từng người bệnh.
Vì sao nên khám tại Vietlife Clinic?
- Đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm.
- Hệ thống MRI và CT hiện đại.
- Quy trình khám nhanh chóng.
- Chẩn đoán chính xác.
- Tư vấn điều trị cá thể hóa.
- Môi trường khám chữa bệnh chuyên nghiệp.
Câu hỏi thường gặp về ung thư vòng hong
Ung thư vòm họng có chữa khỏi không?
Nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm và điều trị đúng phác đồ, nhiều trường hợp có tiên lượng tốt. Hiệu quả điều trị phụ thuộc vào giai đoạn bệnh, loại mô bệnh học và tình trạng sức khỏe của người bệnh.
Ung thư vòm họng có lây không?
Không. Bản thân ung thư vòm họng không phải là bệnh truyền nhiễm và không lây từ người sang người.
Người không hút thuốc có mắc ung thư vòm họng không?
Có. Ngoài thuốc lá, bệnh còn liên quan đến nhiều yếu tố khác như nhiễm EBV, yếu tố di truyền và môi trường.
Bao lâu nên khám tầm soát?
Những người có nguy cơ cao nên trao đổi với bác sĩ để được tư vấn thời điểm và phương pháp tầm soát phù hợp.
Với sự gia tăng tỷ lệ mắc , việc tìm hiểu và phòng ngừa căn bệnh này là vô cùng quan trọng. Nếu bạn có các yếu tố nguy cơ hoặc nhận thấy các dấu hiệu bất thường, đừng ngần ngại đi khám để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
Phòng khám Vietlife là một trong những địa chỉ uy tín trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe. Với đội ngũ PGS, TS, BS đầu ngành trong lĩnh vực thần kinh đã điều trị thành công cho hàng nghìn bệnh nhân gặp phải các vấn đề về cột sống như thần kinh, cột sống, cơ xương khớp, ung thư,…giúp người bệnh duy trì sức khoẻ và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Đặt lịch khám ngay để được thăm khám trực tiếp bởi các bác sĩ chuyên khoa hàng đầu về ung bướu tại Phòng khám Vietlife. Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.






