Tê bì tay chân không chỉ gây khó chịu mà còn có thể là dấu hiệu cảnh báo các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Vậy tê bì tay chân là bệnh gì? Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ nguyên nhân, cách chẩn đoán và điều trị, cũng như những phương pháp phòng ngừa hiệu quả.
Tê bì tay chân là bệnh gì?
Tê bì tay chân là tình trạng rối loạn cảm giác thường gặp, biểu hiện bằng cảm giác tê, như kim châm, hoặc mất cảm giác ở tay và chân. Hiện tượng này có thể chỉ thoáng qua do sinh lý, nhưng cũng có thể là dấu hiệu của các bệnh lý nguy hiểm. Bệnh lý có thể ảnh hưởng đến dây thần kinh hoặc tuần hoàn máu. Việc hiểu rõ nguyên nhân và mức độ nghiêm trọng của tê bì tay chân là rất quan trọng để phòng ngừa và điều trị kịp thời.
Nguyên nhân gây tê bì tay chân
Tê bì tay chân là bệnh gì mà khiến nhiều người lo lắng và tìm kiếm nguyên nhân gây ra? Đây không chỉ là cảm giác tê mỏi thông thường mà còn có thể xuất phát từ nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm cả nguyên nhân sinh lý và bệnh lý. Việc xác định đúng nguyên nhân là bước đầu tiên để đưa ra phương pháp điều trị hiệu quả.
Nguyên nhân sinh lý
- Tư thế sai:
Ngồi lâu, nằm sai tư thế hoặc giữ một tư thế cố định quá lâu có thể gây chèn ép dây thần kinh và mạch máu, dẫn đến tê bì tạm thời.
- Thiếu chất dinh dưỡng:
Thiếu hụt các vitamin nhóm B (B1, B6, B12) hoặc khoáng chất như magie có thể gây tổn thương thần kinh, dẫn đến cảm giác tê bì.
- Thời tiết lạnh:
Lạnh đột ngột làm giảm lưu thông máu đến các chi, gây tê nhức, đặc biệt ở người có sức khỏe yếu hoặc tuần hoàn kém.
Nguyên nhân bệnh lý
Thoái hóa đốt sống cổ hoặc thắt lưng có thể chèn ép dây thần kinh, gây tê bì lan từ cột sống xuống tay hoặc chân.
- Hội chứng ống cổ tay:
Xảy ra do dây thần kinh giữa ở cổ tay bị chèn ép, gây tê bì và yếu cơ tay. Tình trạng này thường gặp ở những người thực hiện các động tác lặp đi lặp lại ở cổ tay gây đau.
- Tiểu đường:
Là nguyên nhân phổ biến dẫn đến tổn thương thần kinh ngoại biên, gây tê bì, đặc biệt ở bàn chân và ngón chân.
- Bệnh tim mạch:
Hẹp động mạch hoặc suy tĩnh mạch làm giảm lưu lượng máu đến các chi, gây ra hiện tượng tê bì.
- Đột quỵ:
Tê bì tay chân đột ngột, kèm theo yếu liệt hoặc nói khó có thể là dấu hiệu cảnh báo cơn đột quỵ.
Biểu hiện thường gặp của tê bì tay chân
Tê bì tay chân thường bắt đầu với cảm giác ngứa ran, giống như bị kiến bò ở tay chân. Triệu chứng này có thể xuất hiện khi bạn ngồi, đứng hoặc giữ nguyên một tư thế quá lâu.
Ở một số người, tê bì có thể đi kèm với cảm giác đau nhức, đặc biệt là vào ban đêm hoặc khi thời tiết thay đổi. Trong trường hợp nặng hơn, người bệnh có thể cảm thấy mất cảm giác hoặc khó cử động ở tay và chân.
Ngoài ra, tê bì kéo dài đôi khi đi kèm các triệu chứng khác như yếu cơ, chuột rút, hoặc cảm giác lạnh ở tay chân, khiến việc vận động hoặc sinh hoạt hàng ngày trở nên khó khăn hơn. Nếu những biểu hiện này diễn ra thường xuyên, cần nhanh chóng thăm khám để xác định nguyên nhân và điều trị kịp thời.
Tê bì tay chân có nguy hiểm không?
Tê bì tay chân thoáng qua do sinh lý thường không đáng lo ngại. Tuy nhiên nếu tình trạng diễn ra thường xuyên, nó có thể là dấu hiệu của bệnh lý nghiêm trọng. Các bệnh lý như thoái hóa cột sống, tiểu đường, hoặc bệnh tim mạch có thể gây tổn thương thần kinh hoặc mạch máu. Từ đó dẫn đến biến chứng nặng nề nếu không được điều trị kịp thời. Đặc biệt, tê bì tay chân đi kèm với các triệu chứng như yếu liệt, khó cử động,… Nghiêm trọng hơn, đó có thể là biểu hiện của đột quỵ cần được cấp cứu ngay lập tức
Chẩn đoán và điều trị tê bì tay chân
Chẩn đoán
Bác sĩ sẽ tiến hành khai thác tiền sử bệnh lý và các triệu chứng kèm theo.
- Xét nghiệm máu:
Kiểm tra các yếu tố như lượng đường, vitamin, hoặc các dấu hiệu viêm nhiễm trong cơ thể.
- Chẩn đoán hình ảnh:
Chụp X-quang, MRI hoặc CT scan để phát hiện thoái hóa cột sống hoặc tổn thương dây thần kinh.
- Đo điện cơ (EMG):
Đánh giá chức năng hoạt động của dây thần kinh và cơ bắp để tìm nguyên nhân gây tê bì.
Điều trị
Tùy thuộc vào nguyên nhân cụ thể, phương pháp điều trị tê bì tay chân có thể bao gồm:
- Sử dụng thuốc:
Các loại thuốc giảm đau, chống viêm nhằm cải thiện chức năng thần kinh. Ngoài ra người bệnh cũng cần bổ sung vitamin B1, B6, B12 để cải thiện sức khỏe.
- Vật lý trị liệu:
Áp dụng các bài tập vận động, massage hoặc sử dụng các thiết bị hỗ trợ. Mục đích chính của vật lý trị liệu là làm giảm chèn ép dây thần kinh.
- Phẫu thuật:
Được chỉ định trong các trường hợp nghiêm trọng, như hội chứng ống cổ tay nặng hoặc thoát vị đĩa đệm chèn ép.
Cách phòng ngừa tê bì tay chân hiệu quả
Phòng ngừa tê bì tay chân không quá phức tạp nếu bạn duy trì lối sống khoa học và chú ý đến sức khỏe. Những thay đổi nhỏ trong thói quen có thể giúp giảm nguy cơ và cải thiện chất lượng cuộc sống.
- Tập thể dục đều đặn:
Tăng cường vận động giúp cải thiện tuần hoàn máu và giảm nguy cơ tê bì tay chân.
- Duy trì tư thế đúng:
Tránh ngồi lâu hoặc giữ một tư thế quá lâu để giảm áp lực lên dây thần kinh.
- Chế độ ăn uống cân đối:
Bổ sung đủ vitamin và khoáng chất, đặc biệt là vitamin nhóm B. Chế độ ăn uống cân đối và đầy đủ chất giúp hỗ trợ hệ thần kinh khỏe mạnh.
- Kiểm tra sức khỏe định kỳ:
Phát hiện sớm các vấn đề tiềm ẩn, nhất là các bệnh lý liên quan đến thần kinh và tuần hoàn.
Tuân thủ các biện pháp trên, bạn có thể hạn chế đáng kể nguy cơ tê bì tay chân. Từ đó cũng cải thiện sức khỏe và giúp tránh những bệnh do lối sống gây nên.
Phòng khám Vietlife là một trong những địa chỉ uy tín trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe. Với đội ngũ PGS, TS, BS đầu ngành trong lĩnh vực thần kinh đã điều trị thành công cho hàng nghìn bệnh nhân gặp phải các vấn đề về cột sống như thần kinh, cột sống, cơ xương khớp, ung thư,…giúp người bệnh duy trì sức khoẻ và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Đặt lịch khám ngay để được thăm khám trực tiếp bởi các bác sĩ chuyên khoa hàng đầu tại Phòng khám Vietlife. Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.
Tư vấn chuyên môn bài viết
PGS. TS. BS KIỀU ĐÌNH HÙNG