Rối loạn vận mạch não là tình trạng mạch máu não co giãn bất thường, gây ra các triệu chứng như đau đầu, chóng mặt, mất tập trung. Nếu không kiểm soát kịp thời, bệnh có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe não bộ.
Rối loạn vận mạch não là gì?
Rối loạn vận mạch não là tình trạng bất thường trong quá trình co giãn của mạch máu não, gây ảnh hưởng đến lưu lượng máu cung cấp cho não. Khi các mạch máu co thắt quá mức hoặc giãn nở không đồng đều, não có thể không nhận đủ oxy và dưỡng chất, dẫn đến các triệu chứng như đau đầu, chóng mặt, suy giảm trí nhớ hoặc mất tập trung.
Tình trạng này khá phổ biến, đặc biệt ở những người bị căng thẳng kéo dài, rối loạn thần kinh thực vật hoặc mắc các bệnh lý mạch máu. Người trung niên, cao tuổi và những người có tiền sử cao huyết áp, xơ vữa động mạch cũng có nguy cơ cao hơn.
Nguyên nhân gây rối loạn vận mạch não
Rối loạn vận mạch não có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, trong đó phổ biến nhất là các vấn đề liên quan đến thần kinh, tuần hoàn và lối sống.
Rối loạn thần kinh tự chủ
Hệ thần kinh tự chủ kiểm soát nhiều chức năng quan trọng của cơ thể, bao gồm điều hòa mạch máu não. Khi hệ thần kinh này hoạt động bất thường, khả năng co giãn của mạch máu bị ảnh hưởng, dẫn đến lưu lượng máu lên não kém ổn định.
Xơ vữa động mạch
Xơ vữa động mạch là tình trạng mảng bám tích tụ trong thành mạch, làm hẹp lòng mạch và giảm lưu lượng máu. Khi động mạch cung cấp máu cho não bị xơ vữa, nguy cơ mắc bệnh tăng cao, dẫn đến các triệu chứng thiếu máu não thoáng qua hoặc thậm chí đột quỵ.
Huyết áp không ổn định
Huyết áp quá cao có thể làm tăng áp lực lên thành mạch, trong khi huyết áp quá thấp có thể khiến não không nhận đủ máu. Cả hai tình trạng này đều làm rối loạn cơ chế điều hòa mạch máu, gây ra rối loạn vận mạch não.
Tác động từ căng thẳng, stress
Căng thẳng kéo dài làm tăng giải phóng hormone cortisol và adrenaline, ảnh hưởng đến sự co giãn của mạch máu não. Điều này có thể gây ra đau đầu, chóng mặt và ảnh hưởng đến chức năng nhận thức.
Yếu tố tuổi tác và di truyền
Tuổi tác cao làm giảm tính đàn hồi của mạch máu, khiến quá trình điều hòa lưu lượng máu lên não kém hiệu quả. Ngoài ra, yếu tố di truyền cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc các rối loạn liên quan đến vận mạch não.
Triệu chứng thường gặp
Rối loạn vận mạch não có thể biểu hiện qua nhiều triệu chứng khác nhau, tùy thuộc vào mức độ ảnh hưởng đến lưu lượng máu não. Một số triệu chứng phổ biến bao gồm:
- Đau đầu kéo dài, đặc biệt là đau nửa đầu.
- Chóng mặt, hoa mắt, cảm giác mất thăng bằng.
- Rối loạn giấc ngủ, khó tập trung, suy giảm trí nhớ.
- Tê bì chân tay, cảm giác nặng đầu hoặc áp lực trong hộp sọ.
Nếu không được kiểm soát, bệnh có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng hơn, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và tăng nguy cơ đột quỵ.
Chẩn đoán và điều trị rối loạn vận mạch não
Chẩn đoán
Quá trình chẩn đoán rối loạn vận mạch não bao gồm:
- Thăm khám lâm sàng: Bác sĩ đánh giá các triệu chứng như đau đầu, chóng mặt, suy giảm trí nhớ, rối loạn giấc ngủ.
- Đo huyết áp: Kiểm tra huyết áp để xác định nguy cơ liên quan.
- Chụp cộng hưởng từ (MRI) hoặc cắt lớp vi tính (CT scan): Giúp phát hiện bất thường trong cấu trúc mạch máu não.
- Siêu âm Doppler động mạch não: Đánh giá lưu lượng máu và phát hiện dấu hiệu hẹp động mạch.
- Xét nghiệm máu: Kiểm tra cholesterol, đường huyết để xác định nguy cơ xơ vữa động mạch.
Điều trị
Phương pháp điều trị rối loạn vận mạch não thường bao gồm:
- Dùng thuốc: Bác sĩ có thể kê đơn thuốc giãn mạch, ổn định huyết áp hoặc cải thiện tuần hoàn não.
- Vật lý trị liệu: Một số bài tập giúp tăng cường lưu thông máu, giảm đau đầu và chóng mặt.
- Điều chỉnh lối sống: Hạn chế căng thẳng, ngủ đủ giấc, tập thể dục thường xuyên để cải thiện chức năng mạch máu não.
- Kiểm soát bệnh lý nền: Điều trị tăng huyết áp, tiểu đường, xơ vữa động mạch để giảm nguy cơ rối loạn vận mạch não.
Biện pháp phòng ngừa
Bệnh lý có thể được ngăn ngừa bằng cách duy trì thói quen sống lành mạnh và kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ. Một số biện pháp quan trọng bao gồm:
- Duy trì huyết áp ổn định, tránh tăng hoặc giảm huyết áp đột ngột.
- Chế độ ăn uống hợp lý, hạn chế chất béo bão hòa, tăng cường rau xanh, cá và thực phẩm giàu omega-3.
- Luyện tập thể dục thường xuyên, giúp cải thiện tuần hoàn máu và giảm căng thẳng.
- Quản lý căng thẳng, tránh stress kéo dài và duy trì giấc ngủ chất lượng.
- Hạn chế rượu bia, thuốc lá, vì đây là các yếu tố làm tăng nguy cơ rối loạn mạch máu não.
Thực hiện các biện pháp trên giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và cải thiện sức khỏe não bộ, duy trì chức năng nhận thức tốt hơn.
Điều trị rối loạn vận mạch não tại Phòng khám Đa khoa Vietlife
Phòng khám Đa khoa Vietlife là địa chỉ uy tín trong điều trị rối loạn vận mạch não với đội ngũ PGS, TS, BS đầu ngành trong lĩnh vực thần kinh. Tại đây, bệnh nhân được thăm khám kỹ lưỡng và xây dựng phác đồ điều trị cá nhân hóa, bao gồm điều chỉnh lối sống, sử dụng thuốc phù hợp và các phương pháp hỗ trợ như vật lý trị liệu. Với kinh nghiệm điều trị thành công cho hàng nghìn bệnh nhân, Vietlife cam kết giúp bạn cải thiện sức khỏe não bộ và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Đặt lịch khám ngay để được thăm khám trực tiếp bởi các bác sĩ, chuyên gia hàng đầu tại Phòng khám Vietlife. Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.
Tư vấn chuyên môn bài viết
PGS. TS. BS KIỀU ĐÌNH HÙNG