Thoái hóa khớp gối là một trong những bệnh lý cơ xương khớp phổ biến nhất ở người cao tuổi. Bệnh không chỉ gây đau nhức, cứng khớp mà còn làm giảm khả năng vận động, ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày và chất lượng cuộc sống. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, thoái hóa khớp gối có thể tiến triển nặng, làm tăng nguy cơ biến dạng khớp và mất khả năng đi lại.
Vậy thoái hóa khớp gối là gì, vì sao người cao tuổi dễ mắc và điều trị như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.
Thoái hóa khớp gối là gì?
Thoái hóa khớp gối là tình trạng lớp sụn khớp bị bào mòn theo thời gian, làm giảm khả năng bảo vệ đầu xương. Khi sụn bị tổn thương, các đầu xương cọ xát trực tiếp vào nhau gây đau, viêm và hạn chế vận động.
Đây là bệnh lý mạn tính, tiến triển chậm nhưng có thể gây nhiều biến chứng nếu không được kiểm soát tốt.
Vì sao người cao tuổi dễ bị thoái hóa khớp gối?
Tuổi tác là yếu tố nguy cơ hàng đầu. Khi cơ thể lão hóa, khả năng tái tạo sụn khớp giảm dần, lượng dịch khớp cũng ít đi khiến khớp gối mất độ đàn hồi và dễ bị tổn thương.
Ngoài tuổi tác, một số yếu tố khác cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh:
- Thừa cân, béo phì.
- Lao động nặng hoặc đứng lâu.
- Tiền sử chấn thương khớp gối.
- Dị dạng khớp bẩm sinh.
- Thoái hóa do tuổi già.
- Yếu tố di truyền.
- Mắc các bệnh lý như viêm khớp dạng thấp, gout hoặc đái tháo đường.
Triệu chứng thoái hóa khớp gối
Các triệu chứng thường xuất hiện từ từ và tăng dần theo thời gian.
Đau khớp gối
Đây là triệu chứng phổ biến nhất. Ban đầu, người bệnh chỉ đau khi đi lại nhiều hoặc leo cầu thang. Khi bệnh tiến triển, cơn đau có thể xuất hiện cả lúc nghỉ ngơi.
Cứng khớp
Người bệnh thường có cảm giác cứng khớp vào buổi sáng hoặc sau khi ngồi lâu. Triệu chứng này thường kéo dài khoảng 15–30 phút.
Khớp phát ra tiếng lạo xạo
Khi cử động, khớp gối có thể phát ra tiếng lục cục hoặc lạo xạo do bề mặt sụn bị bào mòn.
Hạn chế vận động
Việc đi bộ, đứng lên ngồi xuống hoặc leo cầu thang trở nên khó khăn hơn.
Biến dạng khớp
Ở giai đoạn muộn, khớp gối có thể sưng to, biến dạng, chân vòng kiềng hoặc lệch trục khớp.
Thoái hóa khớp gối có nguy hiểm không?
Mặc dù không đe dọa tính mạng, nhưng bệnh có thể gây nhiều biến chứng như:
- Đau mạn tính.
- Mất ngủ do đau.
- Giảm khả năng lao động.
- Hạn chế vận động.
- Tăng nguy cơ té ngã ở người cao tuổi.
- Biến dạng khớp.
- Tàn phế nếu không điều trị.
Chính vì vậy, việc khám sớm ngay khi xuất hiện triệu chứng là rất quan trọng.
Chẩn đoán thoái hóa khớp gối
Để xác định mức độ tổn thương, bác sĩ có thể chỉ định:
Khám lâm sàng
Đánh giá mức độ đau, biên độ vận động, tiếng lạo xạo và tình trạng sưng khớp.
Chụp X-quang
Giúp phát hiện:
- Hẹp khe khớp.
- Gai xương.
- Biến dạng khớp.
- Mức độ thoái hóa.
Chụp MRI
MRI được chỉ định khi cần đánh giá:
- Tổn thương sụn khớp.
- Dây chằng.
- Sụn chêm.
- Các mô mềm quanh khớp.
Siêu âm khớp
Hỗ trợ phát hiện tràn dịch khớp hoặc viêm màng hoạt dịch.
Điều trị thoái hóa khớp gối như thế nào?
Tùy theo mức độ bệnh, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.
Điều trị nội khoa
Có thể bao gồm:
- Thuốc giảm đau.
- Thuốc chống viêm.
- Thuốc hỗ trợ bảo vệ sụn khớp theo chỉ định.
Người bệnh không nên tự ý sử dụng thuốc kéo dài vì có thể gây tác dụng phụ.
Vật lý trị liệu và phục hồi chức năng
Đây là phương pháp quan trọng giúp:
- Giảm đau.
- Tăng sức mạnh cơ quanh gối.
- Cải thiện khả năng vận động.
- Làm chậm quá trình thoái hóa.
Các bài tập sẽ được cá thể hóa theo tình trạng của từng người bệnh.
Tiêm nội khớp
Một số trường hợp có thể được chỉ định tiêm nội khớp nhằm giảm đau và cải thiện chức năng khớp. Việc tiêm cần được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa và đúng chỉ định.
Phẫu thuật thay khớp gối
Được cân nhắc khi:
- Khớp gối thoái hóa nặng.
- Đau kéo dài không đáp ứng điều trị.
- Biến dạng khớp nghiêm trọng.
- Ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt.
Người bị thoái hóa khớp gối nên làm gì?
Để kiểm soát bệnh hiệu quả, người bệnh nên:
- Duy trì cân nặng hợp lý.
- Tập luyện nhẹ nhàng như đi bộ, bơi lội hoặc đạp xe.
- Hạn chế mang vác vật nặng.
- Tránh ngồi xổm hoặc quỳ gối lâu.
- Bổ sung dinh dưỡng đầy đủ, đặc biệt là canxi, vitamin D và protein.
- Tái khám định kỳ theo hướng dẫn của bác sĩ.
Điều trị thoái hóa khớp gối tại Vietlife Clinic
Tại Vietlife Clinic, người bệnh được thăm khám bởi đội ngũ bác sĩ chuyên khoa Cơ xương khớp giàu kinh nghiệm, kết hợp hệ thống chẩn đoán hình ảnh hiện đại như X-quang kỹ thuật số, MRI và siêu âm cơ xương khớp.
Dựa trên kết quả thăm khám, bác sĩ sẽ xây dựng phác đồ điều trị cá thể hóa, kết hợp giữa điều trị nội khoa, vật lý trị liệu, phục hồi chức năng và các phương pháp can thiệp phù hợp nhằm giảm đau, cải thiện khả năng vận động và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Câu hỏi thường gặp về Thoái hóa khớp gối
Thoái hóa khớp gối có chữa khỏi hoàn toàn không?
Đây là bệnh lý mạn tính nên không thể phục hồi hoàn toàn sụn khớp đã tổn thương. Tuy nhiên, nếu điều trị đúng và duy trì lối sống lành mạnh, người bệnh có thể kiểm soát triệu chứng và làm chậm tiến triển của bệnh.
Người bị thoái hóa khớp gối có nên đi bộ không?
Có. Đi bộ với cường độ phù hợp giúp duy trì sự linh hoạt của khớp. Tuy nhiên, cần tránh đi quá lâu hoặc trên địa hình gồ ghề.
Khi nào cần chụp MRI khớp gối?
MRI thường được chỉ định khi nghi ngờ tổn thương sụn chêm, dây chằng hoặc mô mềm, hoặc khi kết quả X-quang chưa giải thích được triệu chứng của người bệnh.
Thoái hóa khớp gối có phải thay khớp không?
Không phải tất cả các trường hợp đều cần thay khớp. Phẫu thuật chỉ được cân nhắc khi khớp gối tổn thương nặng, đau kéo dài và điều trị bảo tồn không còn hiệu quả.
Làm thế nào để phòng ngừa thoái hóa khớp gối?
Duy trì cân nặng hợp lý, tập luyện thường xuyên, ăn uống khoa học, hạn chế chấn thương và khám sức khỏe định kỳ là những biện pháp giúp giảm nguy cơ mắc bệnh.
Đặt lịch khám khi có dấu hiệu đau khớp gối
Nếu bạn hoặc người thân thường xuyên bị đau khớp gối, cứng khớp, đi lại khó khăn hoặc nghe tiếng lạo xạo khi vận động, hãy chủ động đến Vietlife Clinic để được thăm khám sớm. Chẩn đoán chính xác và điều trị kịp thời sẽ giúp kiểm soát triệu chứng, bảo tồn chức năng khớp và nâng cao chất lượng cuộc sống.

